Depozyty zgromadzone w bankach działających w Polsce gwarantowane są przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny. Wysokość gwarancji:
kwota depozytów do równowartości w złotych 50.000 euro gwarantowana jest w całości
w przypadku środków na rachunkach wspólnych (np. współmałżonków) limit gwarancji 50.000 euro dotyczy każdego ze współposiadaczy rachunku.
Ochronie podlegają imienne depozyty złotowe i walutowe:
osób fizycznych,
osób prawnych,
jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej, o ile posiadają zdolność prawną,
szkolnych kas oszczędności i pracowniczych kas zapomogowo – pożyczkowych.
Czyje depozyty nie podlegają ochronie?
skarbu państwa,
instytucji finansowych takich jak: banki, domy maklerskie, fundusze emerytalne, fundusze inwestycyjne, NFI, podmioty świadczące usługi ubezpieczeniowe,
podmiotów, które nie są uprawnione do sporządzania uproszczonego bilansu oraz rachunku zysków i strat,
kadry zarządzającej bankiem oraz głównych akcjonariuszy (posiadających co najmniej 5 % akcji banku).
Zasady obliczania kwoty gwarantowanej:
wszystkie środki zgromadzone w banku przez jedną osobę, niezależnie od tego na ilu rachunkach (np. lokat terminowych, bieżących, oszczędnościowo-rozliczeniowych), traktowane są jako jeden depozyt,
podstawę do obliczania kwoty gwarantowanej stanowi suma środków ulokowanych na wszystkich rachunkach.
W jakiej walucie wypłacane są środki gwarantowane? Niezależnie od waluty w jakiej nominowany jest depozyt, wypłata środków gwarantowanych następuje w złotych po przeliczeniu wartości wkładu walutowego wg kursu z dnia upadłości banku.
Czy można odzyskać tę część depozytów, która nie jest gwarantowana przez BFG? Tak. Stanowi ona wierzytelność deponenta do masy upadłości banku i może zostać odzyskana w trakcie postępowania upadłościowego. Najpierw sąd ogłasza upadłość banku z możliwością zawarcia układu. Gdy do taki układ między wierzycielami a upadłym bankiem zostanie zawarty wtedy kwota nie gwarantowana będzie zaspokojona w sposób przewidziany w tym układzie. Jeśli do zawarcia układu nie dojdzie sąd zmienia postępowanie upadłościowe na obejmujące likwidację majątku upadłego banku. Kwota nie gwarantowana może wtedy zostać odzyskana w wyniku podziału majątku upadłego banku, a w przypadku nabycia upadłego banku przez inny bank, nowy właściciel przejmie zobowiązania wobec klientów.
Skąd Bankowy Fundusz Gwarancyjny bierze środki na wypłacanie kwot gwarantowanych? W razie upadłości banku, BFG zbiera środki od wszystkich innych banków, aby wypłacić kwoty gwarantowane klientom upadłego banku.
Gdzie można odebrać kwoty gwarantowane w przypadku upadłości banku? Po ogłoszeniu upadłości środki gwarantowane wypłacane są przez zarządcę lub syndyka masy upadłości w miejscach i terminach podanych do publicznej wiadomości. Następnie, przez 5 lat od dnia ogłoszenia upadłości banku, należne środki wypłacane są w Bankowym Funduszu Gwarancyjnym.
Zasady gwarantowania depozytów przez BFG wzorowane są na rozwiązaniach przyjętych w Unii Europejskiej.
Inne instytucjonalne systemy ochrony klientów instytucji finansowych funkcjonujące w Polsce
*po 1 maja 2004 r. dotyczy banków objętych polskim systemem gwarantowania ** dotyczy środków pieniężnych zgromadzonych w banku na rachunkach imiennych oraz innych należności wynikających z czynności bankowych, potwierdzonych dokumentami imiennymi wystawionymi przez bank (np. przelewów).
